WL - Katedra Biochemii-Zakład Biochemii Ogólnej

Szczegółowy program nauczania

Kierunek Lekarski

SZCZEGÓŁOWY PROGRAM NAUCZANIA BIOCHEMII DLA STUDENTÓW II ROKU WYDZIAŁU LEKARSKIEGOSEMESTR zimowy. 

 

 

Peptydy. Białka. Biosynteza białka.

  1. Peptydy

-          wiązanie peptydowe

-          karnozyna, anseryna, glutation, kwas pantotenowy (wzory)

2.      Białka

-          podziały białek

-          białka proste i złożone

-          białka osocza krwi – (albuminy, globuliny, immunoglobuliny, białka ostrej fazy, układ krzepnięcia)

  1. Biosynteza i budowa kolagenu
  2. Struktura i funkcja kwasów nukleinowych.
  3. Biosynteza białka.
  4. Histony
  5. Kod genetyczny i jego cechy
  6. Replikacja (inicjacja, elongacja i terminacja)
  7. Transkrypcja (mRNA, inicjacja, elongacja i terminacja transkrypcji, dojrzewanie RNA).
  8. Translacja

-          budowa i rola tRNA

-          budowa i rola rybosomów (rRNA)

-          aktywacja aminokwasu (aminoacylo-tRNA syntetazy)

-          synteza łańcucha polipeptydowego na rybosomie (inicjacja, elongacja i terminacja)

  1. Antybiotyki a biosynteza białka

 

Enzymy.

  1. Enzymy

-          budowa enzymów (apoenzym, koenzym, grupa prostetyczna)

-          mechanizm działania enzymów (centrum aktywne)

-          różnice i podobieństwa w działaniu enzymów i katalizatorów nieorganicznych

-          kinetyka reakcji katalizowanych przez enzymy -czynniki wpływające na szybkość reakcji

-          stała Michaelisa i Lineweavera-Burka

-          specyficzność substratowa i specyficzność działania

-          aktywatory (metale, usunięcie inhibitorów maskujących)

  1. Inhibitory enzymatyczne

-          inhibicja kompetycyjna, niekompetycyjna i nieodwracalna

-          hamowanie allosteryczne, kinetyka hamowania enzymów allosterycznych.

-          Przykłady inhibitorów kompetycyjnych stosowanych jako leki.

  1. Izoenzymy i ich zastosowanie w diagnostyce klinicznej
  2. Klasyfikacja i mianownictwo enzymów – podział na klasy i podział diagnostyczny (sekrecyjne, indykatorowe i ekskrecyjne)
  3. Jednostki aktywności enzymatycznej (IU, katal, aktywność specyficzna i molekularna)
  4. Zastosowanie enzymów w medycynie.

 

Metabolizm porfiryn, hemoglobiny i hemu.

Metabolizm porfiryn:

-  biosynteza porfiryn

-  metabolizm żelaza

-  porfirie

Hemoglobina i mioglobina

- budowa i funkcje

- efekt Bohra

Katabolizm hemu

- biosynteza i przemiany bilirubiny

- pobieranie bilirubiny przez wątrobę

- sprzęganie bilirubiny

- przemiana bilirubiny w jelitach

Hiperbilirubinemia i diagnostyka biochemiczna żółtaczek

 

Podstawy katabolizmu. ATP. Łańcuch oddechowy. Cykl Krebsa.

1.      Schemat katabolizmu węglowodanów, tłuszczy i białek - powstawanie acetylo-CoA

  1. Związki zawierające wiązania makroergiczne. ATP.
  2. Fosforylacja substratowa i oksydacyjna.
  3. Utlenianie biologiczne

-          enzymy i koenzymy uczestniczące w utlenianiu i redukcji

-          mitochondria jako miejsce lokalizacji łańcucha oddechowego

-          enzymy i koenzymy łańcucha oddechowego

-          mechanizm transportu równoważników redukcyjnych

-          miejsca fosforylacji w łańcuchu oddechowym

-          mechanizm i teoria fosforylacji

-          inhibitory oddychania tkankowego (łańcucha oddechowego, oksydacyjnej fosforylacji, czynniki rozprzęgające)

-          mechanizmy przenoszenia wodoru z cytoplazmy do mitochondriów

  1. Mechanizmy wolnorodnikowe (zmiatacze wolnych rodników)
  2. Cykl kwasu cytrynowego  -  cykl Krebsa (wzory)

-          dekarboksylacja oksydacyjna alfa-ketokwasów (wzory)

-          rola cyklu kwasu cytrynowego w metabolizmie komórki

-          kolejne reakcje cyklu Krebsa  -  enzymy, substraty, produkty (wzory)

-          energetyka cyklu Krebsa

-          reakcje anaplerotyczne

-          łączność cyklu Krebsa z innymi przemianami

-          regulacje cyklu kwasu cytrynowego

 

Metabolizm węglowodanów i alkoholi.

  1. Węglowodany
  2. Trawienie węglowodanów, enzymy
  3. Wchłanianie, transport i fosforylacja monosacharydów
  4. Metabolizm węglowodanów u ssaków
  5. Glikoliza i jej etapy (wzory)
  6. Enzymy kluczowe glikolizy  (regulacja szlaku metobolicznego) (wzory)
  7. Glikoliza w warunkach tlenowych i beztlenowych
  8. Losy kwasu mlekowego
  9. Biosynteza glikogenu  (glikogeneza)
  10. Regulacja biosyntezy glikogenu
  11. Rozkład glikogenu  (glikogenoliza)
  12. Regulacja degradacji glikogenu
  13. Rola hormonów w przemianach monosacharydów
  14. Biosynteza i rola kwasu glukuronowego
  15. Glukoneogeneza i jej regulacja (wzory)
  16. Jałowe cykle w przemianie glukozy
  17. Szlak pentozo-fosforanowy i jego rola
  18. Przemiany fruktozy
  19. Przemiana galaktozy, biosynteza laktozy
  20. Schorzenia metaboliczne związane z przemianą węglowodanów
  21. Cukrzyca
  22. Galaktozemia
  23. Fruktozemia
  24. Glikogenozy
  25. Metabolizm alkoholi /etylowy, metylowy, glikol/
  26. Przemiany etanolu – synteza, wchłanianie
  27. Metabolizm etanolu (dehydrogenaza alkoholowa i inne enzymy)
  28. Skutki metaboliczne działania etanolu w organizmie - wpływ na przemiany węglowodanów, tłuszczów, białek, kwasu moczowego i witamin. Zatrucie etanolem
  29. Przemiany i zatrucie metanolem i glikolem etylenowym

 

Gospodarka azotowa ustroju. Trawienie białek.

  1. Bilans azotowy ustroju. Wartość biologiczna białek. Rezerwa białkowa
  2. Aminokwasy egzogenne i endogenne
  3. Trawienie białek i resorpcja produktów trawienia w przewodzie pokarmowym. Enzymy proteolityczne i wewnątrzkomórkowe.
  4. Czynniki regulujące metabolizm białkowy
  5. Metabolizm aminokwasów i azotu

-          transaminacja

-          dezaminacja oksydacyjna

-          transamidacja, dezamidacja - dehydrogenaza glutaminianowa, rola glutaminy i asparaginy

-          dekarboksylacja aminokwasów i aminy biogenne

  1. Synteza mocznika (wzory)

-          synteza karbamoilo-P

-          reakcje cyklu mocznikowego

-          subkomórkowa lokalizacja enzymów cyklu mocznikowego

-          znaczenie cyklu mocznikowego

-          bloki metaboliczne syntezy mocznika

Przemiany metaboliczne aminokwasów.

  1. Wybrane przemiany łańcucha węglowego aminokwasów - włączanie do cyklu Krebsa 
  2. Aminokwasy glukogenne i ketogenne (wzory)
  3. Przemiany alaniny
  4. Przemiany fenyloalaniny i tyrozyny
  5. Biosynteza adrenaliny
  6. Przemiana tryptofanu  (biosynteza NAD-u)
  7. Aminokwasy dostarczające fragmentów jednowęglowych
  8. Przemiany aminokwasów siarkowych  (S-adenozylometionina) (wzory)
  9. Przemiany argininy
  10. Biosynteza kreatyny
  11. Przemiana histydyny  (histamina)

10. Przemiana kwasu glutaminowego i asparaginowego

11. Wybrane wady metaboliczne w metabolizmie aminokwasów

-          fenyloketonuria

-          tyrozynoza i tyrozynemia

-          alkaptonuria

-          albinizm

-          cystynuria

-          glicynuria, hiperoksaluria

-          homocystynuria

-          choroba z moczem o zapachu syropu klonowego

-          choroba Hartnupa